Zambrów uczcił 16. rocznicę katastrofy smoleńskiej

Zambrów, 10 kwietnia 2026 r. — Dokładnie o godzinie 8:41, w chwili odpowiadającej tragedii sprzed szesnastu lat, w całym Zambrowie rozległ się dźwięk syren alarmowych. Tak miasto uczciło pamięć 96 osób, które zginęły 10 kwietnia 2010 roku w katastrofie lotniczej pod Smoleńskiem.

Uroczystość odbyła się przy pomniku upamiętniającym ofiary katyńskie przy ul. Ofiar Katynia. Wzięli w niej udział senator Marek Adam Komorowski, Starosta Zambrowski Edyta Marchelska-Groszfeld, Wójt Gminy Kołaki Kościelne Sylwester Jaworowski, Wiceprzewodniczący Rady Miasta Zambrów Zbigniew Średnicki oraz proboszcz parafii pw. św. Józefa Rzemieślnika ks. kan. Grzegorz Śniadach.

Po sygnale syren głos zabrał organizator spotkania, senator Marek Adam Komorowski, który przypomniał, że wśród ofiar katastrofy znaleźli się prezydent Rzeczypospolitej Polskiej wraz z małżonką, dowódcy rodzajów sił zbrojnych, generałowie, biskupi oraz elity polityczne różnych ugrupowań, a także cała załoga samolotu.

Senator zwrócił uwagę na szczególną symbolikę miejsca. Przy ul. Ofiar Katynia w Zambrowie znajduje się Aleja Dębów Pamięci – w październiku 2009 roku, czyli pół roku przed katastrofą, posadzono tam dokładnie 96 dębów. W ceremonii sadzenia brał udział m.in. Stefan Melak, który kilka miesięcy później zginął w Smoleńsku.

Modlitwę w intencji ofiar Katynia, Charkowa i osób tragicznie zmarłych 10 kwietnia 2010 roku poprowadził ks. kan. Grzegorz Śniadach. Na zakończenie zebrani wysłuchali żołnierskiej pieśni „Śpij, kolego”, po czym przedstawiciele władz złożyli pod pomnikiem okolicznościowe wiązanki kwiatów i zapalili znicze.

Obchody w Zambrowie wpisały się w tegoroczny, szerszy cykl wydarzeń związanych z rocznicami dwóch historycznych tragedii. Wieczorem tego samego dnia, 10 kwietnia, w Państwowej Szkole Muzycznej odbył się koncert patriotyczny poprzedzony prelekcją historyczną kustosza Muzeum Zambrowa Jarosława Strenkowskiego, poświęconą 86. rocznicy zbrodni katyńskiej. Właściwe miejskie uroczystości katyńskie zaplanowano na niedzielę, 12 kwietnia – z mszą świętą w kościele pw. św. Józefa Rzemieślnika, uroczystym Apelem Poległych na cmentarzu przy ul. ks. Henryka Kulbata oraz salwą honorową w wykonaniu żołnierzy 18. Łomżyńskiego Pułku Logistycznego.

W katastrofie rządowego samolotu Tu-154M w pobliżu Smoleńska zginęła cała polska delegacja udająca się na uroczystości upamiętniające 70. rocznicę zbrodni katyńskiej. Na pokładzie znajdowało się 96 osób, w tym Prezydent RP Lech Kaczyński wraz z małżonką, ostatni Prezydent RP na uchodźstwie Ryszard Kaczorowski, przedstawiciele parlamentu, najwyżsi dowódcy wojskowi, duchowni oraz liczni urzędnicy państwowi i działacze społeczni.

Przyczyny katastrofy zbadała Komisja Badania Wypadków Lotniczych Lotnictwa Państwowego. Zgodnie z opublikowanym w czerwcu 2011 roku raportem końcowym, główną przyczyną wypadku było zejście samolotu poniżej minimalnej wysokości zniżania przy nadmiernej prędkości opadania, w warunkach uniemożliwiających wzrokowy kontakt z ziemią oraz spóźnione podjęcie procedury odejścia na drugi krąg. Do katastrofy przyczyniły się ponadto fatalne warunki atmosferyczne, błędy popełnione przez załogę i rosyjskich kontrolerów lotu, niestosowanie procedur oraz braki w wyszkoleniu pilotów.

Prokuratura nadal prowadzi śledztwo w tej sprawie – obejmuje ono już 2 tys. tomów akt, przesłuchano ponad tysiąc świadków i uzyskano kilkaset opinii biegłych.